Sa mundo ng showbiz, madalas nating nakikita ang mga ngiti, tawa, at yabang ng mga bituin, ngunit bihira nating napapansin ang mga luha at sugat na nagtatago sa likod ng mga ilaw ng entablado. Isang taong hindi na natin makakalimutan sa kasaysayan ng Philippine comedy ay si Rene Requiestas—ang lalaking nagbigay ng walang katapusang saya sa mga dekada ’80 at ’90, ngunit ang buhay niya ay puno ng mga hindi inaasahang baluktot na maaaring magpabago ng ating pagtingin sa kanya. Hindi lamang siya isang simpleng komedyante; siya ay isang survivor ng kahirapan, isang ama na nagpupursige para sa pamilya, at isang biktima ng isang lihim na pag-ibig na nagdulot ng kanyang maagang pagpanaw. Ngayon, paglipas ng mahigit tatlumpung taon mula sa kanyang pagkamatay, muling binubuksan ang kanyang kwento upang ipakita na kahit ang mga nagpapa-tawa ay may sariling trahedya.

Ipinanganak si Renato “Rene” Licup Requiestas noong Enero 22, 1957, sa mataong mga kalye ng Tondo, Maynila—isang lugar na kilala sa kanyang matinding kahirapan at walang humpay na pakikibaka para sa buhay. Mula sa murang edad, hindi na bago kay Rene ang hirap ng buhay. Ayon sa mga kwento mula sa kanyang pamilya at mga kaibigan, sa edad na sampu pa lamang ay nagiging tindero na siya ng sigarilyo sa mga eskinitang puno ng tao at usok. “Yosi, yosi!”—iyan ang sigaw niya araw-araw, habang ang mga paa niya ay namumugto sa paglalakad, at ang tiyan niya ay nagugutom sa kakaisip ng susunod na pagkain. Hindi iyan ang tipikal na kwento ng isang batang pangarap na maging artista; iyan ay ang totoong laban ng isang batang lalaki na sinusubukang maging sandigan ng kanyang pamilya sa gitna ng urbanong gulo.

Ngunit si Rene ay hindi basta-basta sumuko sa kapalaran. Habang lumalaki, nagtrabaho siya bilang construction worker, na nagbuo ng mga gusali na magiging bahagi ng lumalaking lungsod ng Maynila. Sa ilalim ng matinding sikat ng araw, dala ang martilyo at semento, nagpupuyos ang kanyang katawan ng pawis at pagod. Ito ang mga taon na naghubog sa kanya—mga taon ng gutom, ngunit puno rin ng katatagan at katatawanan. Dahil sa kanyang likas na kakayahang magpatawa, kahit sa pinakamahirap na sandali, ay nagsimulang lumabas ang kanyang talento. Mga kaibigan niya sa trabaho ang unang nakakita ng kanyang potensyal: ang kanyang matang malaki at ekspresibong mukha, ang ngiting walang ngipin na nagiging sandigan sa mga biro, at ang boses na parang echo sa mga kalye. “Cheeta-eh!”—iyan ang simula ng kanyang landas patungo sa katanyagan.

Ang tunay na pag-akyat sa tuktok ay nagsimula noong late ’80s, nang mapansin siya ng mga bigating comedian tulad ni Joey de Leon. Sa serye ng “Starzan,” naging sidekick niya si Rene bilang si “Cheeta-eh,” isang karakter na nagiging instant hit sa mga manonood. “Cheeta-eh, ganda lalake!”—ang linyang iyan ay nag-echo sa bawat tahanan, nagbigay ng tawa sa mga pamilya na nahihirapan din sa buhay. Hindi na bago ang mga sidekick roles kay Rene; ito ang kanyang niche, kung saan ang kanyang itsura—payat, matang malaki, at ngiting walang ngipin—ay nagiging perpektong kontrapunto sa mga lead actors. Ngunit hindi iyan ang katapusan. Nagkaroon siya ng loveteam kasama si Kris Aquino sa mga pelikulang “Pido Dida,” kung saan naghalo ang romansa at komedya sa paraang hindi mo inaasahan mula sa isang lalaking galing sa Tondo. Mga pelikulang tulad ng “Cheeta-eh: Ganda Lalake?” at “Alyas Batman en Robin” ay nagbigay sa kanya ng box-office success, na nagpapatunay na ang talento ay hindi nakakabit sa hitsura o pinagmulan.

Lalo pang lumalim ang kanyang impluwensya nang sumali siya sa pulitika. Noong 1991, nag-file siya ng kandidatura bilang konsehal ng ikalawang distrito ng Taguig sa ilalim ng Laban ng Demokratikong Pilipino (LDP). Hindi iyan basta desisyon; ito ay pag-asa na makabalik siya sa mga ugat niya, sa mga komunidad na katulad ng Tondo na nangangailangan ng boses. Nanalo siya nang malakas, na nakuha ang 20,909 boto laban sa 46 iba pang kandidato, at nag-oath siya noong Hulyo 6, 1992. Bilang konsehal, sinubukan niyang maging boses ng mga maralita, na gumagamit ng kanyang katanyagan upang ipagtanggol ang mga isyu tulad ng pabahay at edukasyon. “Lahat ng ginagawa ko ay para sa aking nanay at mga kapatid,” sabi niya minsan sa isang panayam. “Siya ay matanda na, at kailangan kong tiyakin na lahat ay para sa kanya.” Ito ang side ni Rene na bihira nating nakikita—ang lalaking nagpapatawa, ngunit sa loob-loob, ay isang anak na nagmamahal nang lubos.

Ngunit sa gitna ng lahat ng tagumpay, may nagtatagong dilim na hindi na natanggal. Noong 1989, nag-adopt siya ng isang batang babae na pinangalanan niyang Darren Krisnee—pinagsama ang kanyang pangalan at ni Kris Aquino bilang parangal sa kanilang on-screen chemistry. Ito ay nagpakita ng kanyang malambot na puso, ngunit ito rin ang panahon na nagsimulang lumitaw ang mga personal na hamon. Ayon sa mga malapit sa kanya, tulad ng nabanggit sa isang episode ng “Maalaala Mo Kaya” noong 2004, may mga “demons” na sumusunod kay Rene kahit na sa tuktok na ng kanyang karera. Mga bisyo tulad ng matinding paninigarilyo at pag-inom ang naging kanyang takbuhan sa stress ng showbiz at pulitika. At sa sentro ng lahat ng iyan? Isang misteryosong babae na naging bahagi ng kanyang buhay, ngunit hindi kailanman nabunyag nang buo ang kanyang identidad.

Sino ang babaeng ito? Ayon sa mga bulung-bulung mula sa mga kaibigan at pamilya, siya ay isang babaeng nakilala ni Rene sa gitna ng kanyang tagumpay, isang relasyon na puno ng passion ngunit nagdulot din ng malaking sakit. Hindi ito basta pag-ibig; ito ay isang pagmamahal na nag-trigger ng kanyang pagkahulog. Sabi ng mga nakasaksi, ang babaeng ito ay nagbigay sa kanya ng saya sa una, ngunit nag-iwan din ng sugat na hindi na gumaling. Nagiging dahilan ito ng kanyang mas matinding bisyo—sigarilyo na hindi nawawala sa kanyang kamay, alak na nagiging kasama sa bawat gabi. “Hindi ko alam kung bakit, pero parang nawala ang liwanag sa kanya pagkatapos noon,” sabi ng isang dating co-star sa isang lumang interbyu. Ito ang misteryo na nagpapahiwalay sa publiko kay Rene: ang lalaking nakikita natin sa screen bilang masayahin ay nagdadalangin ng heartbreak sa totoong buhay. Hindi na natukoy ang eksaktong pangalan niya, ngunit ang epekto niya ay malinaw—nagiging ugat ng kanyang pagbagsak, na nagpabilis ng mga komplikasyon sa kanyang kalusugan.

Sa wakas, noong Hulyo 24, 1993, sa murang edad na 36, ay nagwakas ang buhay ni Rene dahil sa tuberculosis, na nagpabigat ng liver at lung failure dahil sa matagal na paninigarilyo at pag-inom. Ito ay hindi lamang pisikal na sakit; ito ay resulta ng mga taon ng hindi napansin na pagdurusa. Namatay siya sa ospital, na nag-iiwan ng legacy na halo-halo: sa isang banda, ang tawa na nagbigay sa atin ng saya; sa kabila, ang paalala na ang buhay ng mga artista ay hindi perpekto. Ang kanyang pagpanaw ay nag-ugat ng kalungkutan sa showbiz, na nagbigay-diin sa mga isyu ng mental health at bisyo na hanggang ngayon ay nananatiling hamon.

Ngayon, habang tinitingnan natin ang kanyang mga pelikula—mula sa “Elvis & James” hanggang sa “Salawahan”—ay hindi na tayo makikitang simpleng komedya iyan. Ito ay kwento ng isang taong lumaban sa lahat: sa kahirapan ng Tondo, sa hamon ng showbiz, at sa lihim na sugat ng pag-ibig. Si Rene Requiestas ay hindi lamang nagpatawa; nagpakita rin siya ng katatagan ng Pinoy spirit. Ngunit ang kanyang misteryosong babae ay nananatiling simbolismo ng mga hindi nasasabi sa buhay—mga pag-ibig na nagdudulot ng saya ngunit maaari ring maging lason. Sa huling salita, sabi ng kanyang kaibigan: “Si Rene ay nagbigay ng lahat para sa tawa, ngunit hindi niya naisip na ang kanyang sariling kwento ay magiging pinakamalungkot na biro.”

Ang kwento ni Rene ay paalala sa atin: sa likod ng bawat ngiti ay maaaring may nagtatagong luha. At habang ang kanyang tawa ay nananatiling buhay sa ating mga alaala, ang kanyang buhay ay nagiging aral na dapat nating ingatan ang mga minamahal natin, bago sila maging misteryo na hindi na natin maibabalik. Kawawa pala ang totoong buhay ni Rene Requiestas—ngunit salamat sa kanya, dahil kahit sa pagdurusa, nagawa niyang magpatawa ang mundo.